Yazılım adı: HOJa

 

Proje hedefi: Güçlü bir iletişim altyapısı olan, yüksek ölçeklenebilme kabiliyetine sahip bir hastane yönetim yazılımı oluşturmak.

 

Yazılım dili: Java

 

Yazılım mimarisi: Çok katmanlı (n-tier), hizmet odaklı (service oriented)

 

Veritabanı: İstenilen veritabanı ile kullanılabilir, geliştirme ve denemeler MySQL  veritabanı kullanılarak yapıldı.

 

Genel olarak:

 

HOJa Hastane Yönetim Araçları grubu; kendini 6 yıl boyunca Taksim Alman Hastanesi başta olmak üzere değişik UHG hastanelerinde ve Çorlu Vatan Hastanesi'nde kanıtlamış saf Java kodundan oluşan, son derece düşük kullanım maliyeti olan (düşük RAM, disk alanı, ve network bant genişliği ihtiyacı), güçlü ve esnek bir altyapıya sahip bir programlar grubudur. Bu esnek altyapı üzerine, yine UHG bünyesinde çeşitli hastanelerde kendini kanıtlamış, modüler üstyapı konumlandırılmıştır.

 

Bu mimari; programda veri, iletişim, iş mantığı, ve görsel öğelerin birbirlerinden kesin olarak ayrılmasını sağlayarak hem eklemelerin hem de olası değişikliklerin kolaylıkla uygulanmasına olanak verir.

 

Programın tamamında evrensel programcılık ilkeleri ve Obje Tabanlı Programlama (Object Oriented Programming) tasarım prensiplerine tam olarak uyulmuştur; bunun sonucu olarak programın işlerliği ve geliştirilmesi kişilere bağımlı olmaktan çıkmıştır. Java programlama diline hakim iyi bir programcı çok kısa bir süre içinde HOJa yazılım mantığını ve kodlarını deşifre edebilir, program üzerinde değişiklikler yapabilir, programa ek modüller yazabilir.

 

Kaynak kullanımı, ölçeklenebilirlik, ve gizli maliyetler:

 

HOJa programlar grubu; kullanıcının kurulum ve kullanım maliyetleri üzerinde tam kontrole sahip olması gerekliliği ve eldeki kaynakların optimum kullanımı düşünülerek tasarlanmış ve geliştirilmiştir.

 

HOJa’da istemci (kullanıcı) tarafı programlarının RAM ihtiyacı son derece düşüktür (en az 256MB, 512MB tavsiye edilir). İş mantığı öğelerinin çoğu istemci programlarında yer aldığından istemci makinelerinin işlemci ve hafıza güçleri de sisteme dahil edilir. Basit bir matematik hesabıyla bir hastanede 1GB RAM’li 2GHz işlemcili 100 tane istemci makinesi varsa bu gücün tamamı yani ek olarak 200GHz işlemci kapasitesi ve 100GB RAM sisteme dahil edilmiş olur. Aynı kapasiteye sahip tek bir makinenin maliyeti ile kıyaslandığında bu tür dağıtık bir yapı her zaman daha esnek, daha düşük maliyetli, ve verimli olacaktır.

 

Sunucu tarafı, hizmet (servis) mantığı ile ele alındığından mümkün olan en yüksek ölçeklenebilirlik elde edilmiştir. Ölçeklenebilirlikten kasıt şudur: sistemin toplam çıktısını arttırmak için sisteme dahil öğelerin değiştirilerek büyütülmesi yerine küçük eklemeler ile çıktıyı arttırabilmek. HOJa’da veri, iletişim, iş mantığı, ve görsel katmanlar birbirinden kesin olarak ayrıldığı için tüm bu katmanların birbirinden bağımsız çalışması mümkündür. Bunun maliyetler üzerindeki yansımasını şöyle açıklayabiliriz: örneğin sunucu tarafında iş yükünün artması (kullanıcı sayısının artması gibi) halinde yeni ve daha güçlü bir sunucu edinmek zorunlu değildir; çok daha düşük maliyetli küçük bir sunucu (hatta istenirse bir PC) sisteme eklenerek sorun çözülür.

 

Bahsettiğimiz katmanların birbiri içinde yer aldığı bir sistemde (en güzel örnek veritabanı içinde yoğun olarak stored procedure ve/veya trigger kullanımı, veya kullanıcı programı içinden veritabanına direkt erişim) yukarıdaki gibi sisteme küçük bir ekleme yapmak mümkün olmayacaktır; haliyle hem oldukça maliyetli yeni bir sunucu alınacak hem de mevcut yetersiz kalan sunucu sistem içinde yer alamayacağı için ciddi bir kaynak israfı oluşacaktır.

 

HOJa’nın hiçbir gizli maliyeti yoktur; ister sunucu, ister kullanıcı makinelerinde tercih edilen herhangi bir işletim sistemi (Windows, Linux, Mac osX) kullanılabilir. Program veritabanı açısından da tamamen bağımsızdır; tüm güncel veritabanları ile kullanılabilir.

 

Veri yapısı ve güvenliği:

 

Günümüzde sağlık sektörü hizmet sağlayıcıları için en önemli konuların başında veri tutarlılığı ve verilerin güvenliği gelmektedir.

 

Yönetici raporlamasında çok büyük bir öneme sahip olan veri tutarlılığını sağlamanın başlıca iki yöntemi (günümüzde standart bir uygulama haline gelen) verilerin transaction mantığı* ile veritabanına aktarılması ve veritabanında veri ilişkilerinin eksiksiz olarak tanımlanmış olmasıdır.

 

Veri tutarlılığının sağlanamadığı hallerde bu tutarsızlığın raporlara da yansıyacağı açıktır. Örneğin bir hastanenin o günkü ciro toplamı 100 lira ise ancak kliniklerin ayrı ayrı ciroları toplamı 99 lira görünüyorsa veri tutarlılığından söz edemeyiz. Bu, kronik ve düzeltilmesi son derece zahmetli bir program tasarımı hatasıdır. Öte yandan tutarsız verilerin o yada bu şekilde manuel olarak tutarlı hale getirilmesinin ne derece sağlıklı olacağı tartışmaya açık bir konudur.

 

Bu nedenlerle HOJa’nın veri tutarlılığı yüksek bir sistem olmasını sağlamak için tüm kabul görmüş yöntemler uygulanmış ve hiçbir noktada bu ilkeden taviz verilmemiştir.

 

Bir hastane yönetim programı en azından finans ve yönetim raporlamasını eksiksiz ve güvenli olarak yapabilmelidir.

 

* birbirleri ile ilişkili işlemler grubunda bir veya birkaç işlemin başarısız olması halinde gerçekleşmiş tüm işlemlerin geri çevrilmesi.

 

Parasal işler:

 

HOJa içinde bir muhasebe ve insan kaynakları yönetimi modülü yoktur. Çünkü bu tür yazılımlar son derece geniş bir yelpazede mesleki uzmanlık gerektirir. Hastane yazılımı konusunda uzmanlaşmış programcılar olan bizler yetersiz kalacağımız alanlarda program geliştirmek yerine HOJa’da üretilmiş verileri bu konuda kendini kanıtlamış programlara aktarmak yani HOJa’yı bu programlara entegre etmek yolunu tercih ettik. Böylece kullanıcılarımız; hayati öneme sahip muhasebe, insan kaynakları yönetimi gibi konularda hak ettikleri kalibrede programları kullanabileceklerdir.

 

HOJa’nın halka açık bir şirket olan  programlarına entegrasyonu çalışmaları başlamış olup sonucun en geç Ekim 2011 sonuna kadar alınması planlanmıştır.

 

Öte yandan, hastane yönetimi açısından önemli konulardan bir başkası olan maliyetlerin izlenebilirliği için azami özen gösterilmiştir, hastane depolarına giren tüm stoğun her türlü detayı (ne zaman, nereden, kaça alınmış; nerede, ne zaman kullanılmış gibi) sisteme kaydedilmektedir; tüm bu veriler gerektiğinde kolaylıkla yönetici raporlarına dahil edilebilir.

 

Kullanıcı deneyimi:

 

HOJa geliştiricileri olarak temel ilkelerimizden biri şudur: kullanıcı hatası yoktur, programcı hatası vardır. İdeal bir programda kullanıcı ancak bilerek veya bilgi eksikliğinden kaynaklanan yanlışlar yapabilir ama hata yapması olanaksız olması gerekir.

 

HOJa programlar grubunun tüm istemci tarafı öğeleri o işi yapan deneyimli kişilerin fikir ve önerilerinden yararlanılarak yazılmıştır; böylece programın iş akış süreçlerini ele alışı mümkün olduğu oranda gerçek hayata yaklaştırılmıştır. Programda iş akışının tüm aşamaları gerekli uyarı ve yönlendirmelerle donatılmıştır.

 

HOJa’nın tamamı tarafımızdan yazıldığından hem görsel öğeler hem de iş akışı belli bir bütünlüğü takip eder. Görsel öğelerin seçim ve düzenlemesinde kullanıcıya en olumlu deneyimi yaşatmak hedefi güdülmüş, mümkün olduğunca ergonomik bir arayüz oluşturulmuştur.

 

Tüm bunların sonucu olarak programın öğrenilmesi ve kullanımı son derece kolaydır.

 

Kullanıma hazır programlar:

 

- Hasta kabul

            Hasta kabul, özel sigorta, ve SGK işlemleri

            Tahsilat

            Faturalama

 

- Sistem yöneticisi

            Kurumlar ve kurum anlaşmaları

            Bölüm-depo-oda yönetimi

            Doktor ve işgören yönetimi

            Malzeme-işlem fiyatlama ve yönetimi

            Kullanıcı yetkileri

 

- Laboratuar (cihaz entegrasyon altyapısı dahil)

 

- Satınalma-depo-talep yönetimi

 

- Hasta yönetimi

            Hekim muayene (testleri yapılacak)

            Dicom görüntüleyici

            Yatan hasta

           

- Randevu

 

- Radyoloji

 

- Ameliyathane

 

- Medula

 

- PACS (Postgre veritabanı üstünde açık kaynak kodlu dicom4che) ve PACS entegrasyonu (standart HL7 protokolü ile worklist oluşturma, vs.)

 

Devam etmekte olan işler:

 

- Hasta yönetimi

Yatan hasta (temel olarak –malzeme/işlem girişi, vs.- kullanıma hazır, otomasyon bünyesinde tutulacak diğer veriler -tansiyon, vücut ısısı, vs- belirlendikten sonra gerekli çalışma yapılıp tamamlanacak)

 

- Yönetici raporlaması (altyapısı hazır, isteğe göre raporlar üretilebilir)

 

- Doktor hesapları